Emil Zelma
Import towarów do Polski, niezależnie od ich przeznaczenia i wartości, wiąże się z pewnymi obowiązkami podatkowymi. Co więcej, same opłaty księgowe należy odpowiednio zaksięgować. Jak księgować cła?
Czym jest cło (opłata celna) od importu towarów spoza UE? Podstawowe informacje
Cło to inaczej opłata, która jest nakładana na dostawy towarów przywożonych spoza terytorium krajów członkowskich Unii Europejskiej. Na terenie państw należących do UE nie stosuje się tego typu opłat, co jest przejawem swobody przepływu towarów. O ile spełnione zostaną określone w przepisach prawa podatkowego warunki, opłaty celne można zaliczyć do kosztów uzyskania przychodów. Niezależnie od tego, czy cła stanowią KUP, należy odpowiednio podejść do kwestii związanych z księgowaniem w odniesieniu do importowanych towarów.
Cło jako koszt podatkowy
W ogólnym ujęciu ponoszone przez przedsiębiorstwo wydatek można zaliczyć do podatkowych kosztów uzyskania przychodu, jeśli jest to wydatek:
- poniesiony przez podatnika (bez możliwości zwrotu/refundacji przez inny podmiot),
- bezpośrednio związany z prowadzoną działalnością gospodarczą,
- służący osiąganiu przychodów lub ich zabezpieczeniu,
- odpowiednio udokumentowany (niezbędny jest m.in. dokument celny SAD).
Ponadto, dany wydatek nie może zaliczać się do wyłączeń uwzględnionych w art. 23 ust. 1 ustawy o PIT.
Dobra wiadomość jest taka, że co do zasady opłaty celne spełniają powyższe kryteria. A zatem, nie ma zakazu zaliczania opłat celnych do kosztów podatkowych.
| Ważne Możliwość zaliczenia poniesionych przez przedsiębiorcę opłat do kosztów uzyskania przychodu potwierdza m.in. interpretacja indywidualna Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z 4.12.2023 (nr 0111-KDIB1-3.4010.503.2023.1.PC). |
Cła a księgowanie importu towarów w KPiR
Podatnicy, którzy rozliczają się w ramach podatkowej księgi przychodów i rozchodów (PKPiR) mimo uproszczonej formy księgowości powinni odpowiednio ująć koszty związane z importem towarów (a do takich zalicza się m.in. cło). Opłaty celne należy uwzględnić w kolumnie nr 10 KPiR, czyli „Zakup towarów handlowych i materiałów według cen zakupu”.
| Ważne Część przedsiębiorców popełnia błąd, uwzględniając cła w kolumnie nr 11 KPiR – „Koszty uboczne zakupu”. Tymczasem, jest to miejsce przeznaczone dla kosztów, które nie stanowią bezpośredniej części ceny zakupu. W kolumnie nr 11 uwzględnia się m.in. koszty transportu, załadunku czy ubezpieczenia. |
| Przykład W kwietniu 2025 roku pan Marek, prowadzący jednoosobową działalność gospodarczą zajmującą się importem elektroniki użytkowej, sprowadził z Korei Południowej partię tabletów z zamiarem ich dalszej sprzedaży na terenie Polski. W związku z zakupem poniósł szereg dodatkowych kosztów, w tym opłaty celne, koszty frachtu morskiego oraz ubezpieczenia przesyłki. Jak prawidłowo ująć te wydatki w podatkowej księdze przychodów i rozchodów? Zakup tabletów przeznaczonych na handel stanowi nabycie towarów handlowych, a zatem zarówno cena zakupu, jak i zapłacone cło powinny zostać ujęte w kolumnie 10 KPiR, czyli „Zakup towarów handlowych i materiałów według cen zakupu”. Z kolei koszty związane z transportem oraz ubezpieczeniem przesyłki należy zaksięgować w kolumnie 11 – jako „Koszty uboczne zakupu”. |
Cła a księgowanie importu towarów w księgach rachunkowych
Jak należy zaksięgować cła w przypadku prowadzenia pełnej księgowości? Przyjęcie towaru do magazynu, zawierającej również należne cło i nieodliczalny VAT, odbywa się najczęściej na podstawie dokumentu magazynowego „Przyjęcie z zewnątrz” (PZ). Zapis księgowy powinien wyglądać następująco:
- Wn konto 33 „Towary”,
- Ma konto 30 „Rozliczenie zakupu”.
Jeśli chodzi o cła, ewidencja powinna zostać przeprowadzana w następujący sposób:
- Wn konto 30 „Rozliczenie zakupu”,
- Ma konto 22 „Rozrachunki publicznoprawne” (konto analityczne: Rozrachunki z urzędem celnym).
Rzecz jasna, cła to nie wszystko, jeśli chodzi o księgowanie importu. Trzeba bowiem rozliczyć również m.in. podatek VAT. W tym przypadku księgowanie wygląda tak:
- Wn konto 22-2 „VAT naliczony i jego rozliczenie”,
- Ma konto 22 „Rozrachunki publicznoprawne”.
Jest to standardowy sposób ewidencji, który zapewnia spójność w księgach rachunkowych. Można w ten sposób w udokumentować koszty, od momentu jego zakupu aż po przyjęcie na stan magazynowy, które są związane z importem danego towaru.
Dokument celny – podstawa do księgowania ceł
W przypadku importu spoza krajów członkowskich Unii Europejskiej towar nabywany jest na podstawie dokumentu celnego. Taki stan rzeczy oznacza, że:
- moment ujęcia kosztu w księgach,
- faktyczny moment powstania obowiązku podatkowego,
jest ściśle uzależniony od momentu dokonania odprawy celnej. Efektem tej odprawy jest dokument SAD (ang. Single Administrative Document). Poprzez jego wystawienie potwierdza się import oraz określa wartość należnego cła. Dokument SAD jest podstawą do ujęcia zarówno kosztów, jak i podatku w ewidencji księgowej.
Oprócz tego w ramach importu wykorzystuje się również PZC (Poświadczone Zgłoszenie Celne) oraz faktury wystawione przez dostawcę zagranicznego. Cel stosowania wszystkich tych dokumentów jest jeden: potwierdzenie wartości importowanego towaru oraz innych warunków dokonywanej transakcji.
Podsumowanie
Cło to element odprawy celnej towarów przywiezionych z państw trzecich. Jednocześnie, jest to istotna część kosztów związanych z zakupem towarów, co oznacza, że konieczne jest poprawne zaksięgowanie poniesionych z tego tytułu wydatków. Właściwe ujęcie cła w ewidencji – czy to w KPiR, czy to w księgach rachunkowych – jest zatem konieczne.
