Emil Zelma
Prowadzenie własnej działalności wiąże się z wieloma obowiązkami i kosztami. Dla wielu przedsiębiorców największym wyzwaniem okazują się składki ZUS oraz inne opłaty stałe firmy. Właśnie dlatego ustawodawca przewidział rozwiązania, które mają ułatwić start nowym przedsiębiorcom.
Jak działa ZUS dla nowych firm?
Najczęściej ścieżka wygląda następująco. Najpierw przedsiębiorca wybiera ulgę na start, następnie przechodzi na preferencyjny ZUS, a po zakończeniu tego okresu może sprawdzić, czy spełnia wymagania programu Mały ZUS Plus. Dopiero później zaczyna obowiązywać tzw. duży ZUS, czyli opłacanie pełnych składek wynikających z obowiązujących przepisów.
| Warto wiedzieć Takie rozwiązanie sprawia, że osoba, która dopiero buduje bazę klientów i rozwija swoją firmę, nie musi od pierwszego dnia ponosić najwyższych kosztów związanych z obowiązkowymi składkami. |
Czym jest ulga na start i kto może z niej skorzystać?
Największym ułatwieniem dla początkujących przedsiębiorców jest ulga na start. Dzięki niej przez 6 miesięcy nie trzeba opłacać składek na ubezpieczenia społeczne. W praktyce oznacza to, że przedsiębiorca finansuje jedynie ubezpieczenie zdrowotne, natomiast składek emerytalnych, rentowych, wypadkowych ani dobrowolnej chorobowej nie opłaca.
Z ulgi na start możesz skorzystać wtedy, gdy rozpoczynasz prowadzenie działalności gospodarczej po raz pierwszy lub ponownie po odpowiednio długiej przerwie. Warunkiem, jaki należy spełnić, jest brak prowadzenia działalności przez 60 miesięcy kalendarzowych poprzedzających rozpoczęcie nowej firmy. Przepisy wymagają również, aby działalność nie była wykonywana na rzecz byłego pracodawcy. Dotyczy to sytuacji, w której zakres obecnie wykonywanej działalności odpowiada obowiązkom wykonywanym wcześniej w ramach etatu.
Jak długo obowiązuje ulga na start?
Maksymalny okres korzystania z ulgi na start wynosi 6 miesięcy. Co ważne, liczy się go od dnia rozpoczęcia działalności zgodnie z obowiązującymi zasadami. Jeżeli ktoś rozpocznie działalność w trakcie miesiąca, sposób liczenia okresu zależy od daty rozpoczęcia. Warto dokładnie zaplanować moment otwarcia firmy, ponieważ może to wpłynąć na długość czasu korzystania z preferencji.
Jak zgłosić się do ZUS podczas korzystania z ulgi?
Na początku prowadzenia działalności przedsiębiorca dokonuje zgłoszenia do ubezpieczenia zdrowotnego na druku ZUS ZZA (w przypadku korzystania z ulgi na start).
| Warto wiedzieć Dokumenty można przekazać elektronicznie, wysłać pocztą lub złożyć osobiście w placówce ZUS. Zgłoszenia należy dokonać ZUS w ciągu 7 dni od powstania obowiązku ubezpieczenia. |
Jeżeli przedsiębiorca rezygnuje z ulgi na start lub dobiega końca prawo do korzystania z niej, konieczne jest wyrejestrowanie na druku ZUS ZWUA. Następnie dokonuje się ponownego zgłoszenia na druku ZUS ZUA z kodem właściwym dla preferencyjnych składek.
Na czym polega preferencyjny ZUS?
Po zakończeniu 6 miesięcy ulgi w ZUS na start przedsiębiorca może przejść na preferencyjne składki ZUS. Rozwiązanie to określane jest jako mały ZUS i obowiązuje przez 24 miesiące.
Największą zaletą tego rozwiązania jest niższa podstawa wymiaru składek. Jest ona ustalana jako określony procent minimalnego wynagrodzenia (30% najniższego wynagrodzenia, czyli w 2026 r. 1 441,80 zł przy pensji minimalnej wynoszącej 4 806 zł). W standardowych przypadkach podstawa liczona jest od 50% prognozowanego przeciętnego wynagrodzenia (w 2026 r. podstawa ta wyniosła 5 652,00 zł). Dzięki temu preferencyjne składki są zdecydowanie niższe od standardowych zobowiązań.
Preferencyjne składki dla przedsiębiorców. Podsumowanie
ZUS dla nowych firm pozwala znacząco ograniczyć koszty rozpoczynania biznesu. Ulga na start, następnie składki preferencyjne, a później możliwość skorzystania z programu Mały ZUS Plus sprawiają, że przez pierwsze kilkadziesiąt miesięcy prowadzenia działalności przedsiębiorca opłaca zdecydowanie niższe składki na ubezpieczenia społeczne.
Dzięki temu łatwiej jest rozwijać firmę i stopniowo przygotować się na moment, gdy zacznie obowiązywać pełne, czyli duże oskładkowanie.
