Emil Zelma
Ryczałt od przychodów ewidencjonowanych to forma opodatkowania ceniona wśród przedsiębiorców z powodu prostoty. Trzeba jednak mieć na uwadze pewne ograniczenia – mowa tu o braku możliwości odliczenia kosztów od podstawy opodatkowania. Co warto wiedzieć na temat tego rozwiązania?
Dochód z działalności a przychód na ryczałcie ewidencjonowanym
Jeśli chodzi o podstawę opodatkowania ryczałtem od przychodów ewidencjonowanych, to nie jest nią dochód. Tymczasem, jest tak w przypadku skali podatkowej czy podatku liniowego. Mechanizm ryczałtu ewidencjonowanego jest bardzo prosty. Otóż, przedsiębiorcy nie muszą prowadzić rozbudowanej dokumentacji księgowej. Konieczna jest jedynie ewidencja przychodów, które, po zsumowaniu, stanowią podstawę do obliczenia podatku. Takie rozwiązanie to przede wszystkim prostota, ale też wada w sytuacji, gdy prowadzona działalność biznesowa wiąże się z wysokimi koszami.
| Ważne Przed podjęciem decyzji o wyborze formy opodatkowania trzeba wziąć pod uwagę, jakie stawki obowiązują w ryczałcie ewidencjonowanym od przychodów – stawki te zależą od przedmiotu wykonywanej działalności: – 17% – Przedstawiciele wolnych zawodów (w tym np. prawnicy czy architekci), – 15% – Pośrednictwo w sprzedaży hurtowej, – 14% – Działalność medyczna wykonywana przez lekarzy, dentystów czy diagnostów, – 12% – Działalność IT, w tym prace programistyczne, – 10% – Kupno i sprzedaż nieruchomości na własny rachunek, – 8,5%/12,5% – Najem lokalu dla przychodów rocznych do 100 tys. zł (stawka 8,5%), ponad – ten limit stosuje się stawkę 12,5%, – 8,5% – Sprzedaż napojów o zawartości alkoholu powyżej 1,5%, działalność edukacyjna, – 5,5% – Działalność produkcyjna oraz budowlana, – 3% – Przeznaczona dla gastronomii i handlu, z wyłączeniem przychodów ze sprzedaży napojów alkoholowych powyżej 1,5%, – 2% – Sprzedaż produktów roślinnych i zwierzęcych pochodzących z własnych upraw lub hodowli. |
Trzeba jednak pamiętać, że powyższa tabela obejmuje tylko niektóre czynności. Katalog przedsiębiorców uprawnionych do ryczałtu jest znacznie szerszy i można go znaleźć w ustawie z dnia 20 listopada 1998 r. o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne.
Jak wspomniano, podstawę opodatkowania dla ryczałtowców stanowi przychód, czyli wpływy ze sprzedaży bez pomniejszania ich o koszty. W tym przypadku nie mówi się zatem o księgowaniu faktur kosztowych i dzieje się tak z prostego powodu. Otóż, wartość kosztów nie ma wpływu na wysokość płaconego podatku. A zatem, niezależnie od wysokości poniesionych wydatków podatek ryczałtowy płaci się od pełnej kwoty przychodu.
| Przykład Pan Jan, który rozlicza swoją działalność gospodarczą w ramach ryczałtu, poniósł wydatki na usług marketingowe (w wysokości 750 zł) oraz zakup surowców do produkcji towarów (koszt z tego tytułu wyniósł 3500 zł). Poniesione przez Jana wydatki nie pomniejszają jednak podstawy opodatkowania ryczałtem. |
Ryczałt ewidencjonowany. Odliczenia od kosztów również są możliwe
Choć w przypadku ryczałtu ewidencjonowanego nie można odliczać od podstawy kosztów ponoszonych w ramach codziennej działalności. Są jednak pewne wyjątki od tej ogólnej zasady. Zgodnie z przepisami przedsiębiorca-ryczałtowiec ma prawo pomniejszyć przychód o:
- zapłacone składki na ubezpieczenia społeczne (tzn. składki na ubezpieczenie emerytalne, rentowe, chorobowe oraz wypadkowe),
- zapłacone składki zdrowotne (w wysokości 50% zapłaconych składek),
- straty z lat ubiegłych (jeśli były poniesione w ciągu 5 ostatnich lat i dotyczyły działalności rozliczanej w ramach skali lub podatku liniowego).
Ryczałt ewidencjonowany a opodatkowanie przychodów – jakie ulgi można odliczyć?
Brak możliwości odliczenia kosztów to spora wada, jeśli chodzi o ryczałt ewidencjonowany. Na szczęście, ryczałtowcy również mogą skorzystać z różnych ulg podatkowych. Oto przykłady:
- ulga abolicyjna — przeznaczona osób mieszkających w Polsce, które osiągają dochody za granicą. Chodzi tu o większość państw Unii Europejskiej, a także Wielką Brytanię, USA, Japonię oraz Chiny. Ulga ta obejmuje m.in. wpływy z tytułu prowadzenia działalności gospodarczej czy praw autorskich i majątkowych
- ulga z tytułu darowizn na OPP oraz instytucje religijne — uwzględnia się tu również darowizny od honorowych dawców krwi;
- ulga internetowa — z tytułu regularnie opłacanych rachunków za dostęp do internetu;
- ulga rehabilitacyjna — możliwe jest pomniejszenie podstawy opodatkowania o wydatki na leki, sprzęt medyczny czy środki rehabilitacyjne dla osób z niepełnosprawnościami;
- ulga termomodernizacyjna — z tytułu wydatków poniesionych na poprawę efektywności energetycznej obiektu budowlanego. Mogą być to np. wydatki na montaż instalacji OZE czy wymianę systemu grzewczego;
- ulga na terminal płatniczy — limit ulgi wynosi 2 500 zł rocznie (w przypadku firm, które są zwolnione z obowiązku prowadzenia ewidencji sprzedaży). W pozostałych przypadkach jest to 1 000 zł;
- ulga emerytalna (ulga na IKZE).
Podsumowanie
Ryczałt od przychodów ewidencjonowanych to jedna z prostszych form opodatkowania. Od przedsiębiorców, którzy zdecydowali się na taki wariant, nie wymaga się prowadzenia pełnej księgowości. Dzięki temu możliwe jest łatwe i szybkie rozliczenie podatku.
Trzeba jednak pamiętać o drugiej stronie medalu – poza pewnymi wyjątkami nie ma możliwości odliczania kosztów. Taki stan rzeczy sprawia, że ryczałt od przychodów ewidencjonowanych opłaca się głównie tym przedsiębiorcom, w przypadku których biznes nie wymaga ponoszenia wysokich kosztów. Może być to np. działalność wykonywana przez grafika, programistę, specjalistę SEO czy tłumacza.
